กระทงกรวยดอกไม้

กระทงกรวยดอกไม้

เผยแพร่เมื่อ 16-03-2018 ผู้ชม 4

[16.3858304, 99.5097984, กระทงกรวยดอกไม้]

ข้อมูลทั่วไป

ลักษณะ  กระทงดอกไม้ที่ทำกันมีมากมายหลายแบบ กระทงสัตตบงกชเป็นกระทงดอกไม้แบบหนึ่งที่ถือเป็นกระทงหลัก มีความสวยงาม ต้องใช้ความประณีตในการพับและเย็บจึงจะทำให้ผลงานสวยงามและมีคุณค่า การนำกระทงดอกไม้ไปใช้จะต้องประกอบด้วย 
           1. กระทงดอกไม้ ครอบด้วยกรวย 
           2. ธูป 
           3. เทียน 
           4. พาน 
ผู้นำไปใช้ต้องถือพานใส่กระทงดอกไม้ครอบด้วยกรวย ธูป และเทียน คลานเข่าเข้าไปหมอบ เปิดกรวย แล้วกราบ

การใช้งาน

กระทงดอกไม้มีหลายรูปแบบ ซึ่งในแต่ละแบบผู้ประดิษฐ์พยายามพัฒนาและ
สร้างสรรค์ได้อย่างสวยงาม กระทงทุก ๆ แบบสามารถนําไปใช้ได้หลายโอกาส เช่น
1. ใช้เป็นเครื่องสักการะบูชาพระรัตนตรัย
2. ใช้เป็นเครื่องสักการะพระมหากษัตริย์และพระราชวงศ์
3. นําไปกราบลาอุปสมบท
4. กราบพ่อแม่ ครูอาจารย์
5. ขอขมาลาโทษ
6. ชุดขันหมาก

วัสดุ-อุปกรณ์

  1. ใบตอง
  2. เข็ม             
  3. ด้าย          
  4. กรรไกร
  5. แม็ก
  6. พาน
  7. ดอกรัก

วิธีการทำ

1-2. พับใบตองเข้าหากันทั้งซ้ายและขวาให้เป็นรูปสามเหลี่ยม

  1. พับครึ่งตามแบบ
  2. จับใบตองที่พับมาซ้อนกัน

5-6. พับจับจีบตามแบบแล้วเย็บติดกัน

7-8. พับซ้อนใบตองและเย็บให้ยาวประมาณ 9 นิ้ว

  1. พับใบตองด้านซ้ายให้ได้สามเหลี่ยมด้านเท่าทุกมุม
  2. พับใบตองด้านขวาเข้าหาเส้นกลางชนของใบตอง
  3. พับใบตองด้านขวาอีกครั้งให้เกิดสันทบด้านกลาง
  4. จับจีบหักมุมตามแบบ
  5. เตรียมอุปกรณ์ที่จะประกอบกระทง
  6. ตัดขอบด้านในตามแบบ

15-16. นำใบตองที่พับไว้ประกอบเป็นกระทง

  1. ตัดตกแต่งขอบด้านล่าง

18-20. ตกแต่งขอบด้านล่างด้วยใบตองกลีบบัว

21-25. นำใบตองตัดเป็นแผ่นวงกลมเย็บกลีบบัวติดโดยรอบ 2 ชั้น

  1. นำทางไปตองมารองติดด้านล่างของตัวกระทงตามแบบ

27-28. ฉีกใบตองกว้าง 2 นิ้วเตรียมไว้พับใบตองเป็นสันทบจับวางเรียงกันตามแบบ

29-31. ใช้เข็มเย็บทั้งด้านบนและล่าง

  1. จับใบตองที่พับเย็บเสร็จแล้วม้วนเป็นรูปกรวยตามแบบ
  2. ตัดดอกรักและใช้เข็มเสียบตามแบบ
  3. ตกแต่งกรวย

35-37. นำกระทงวางบนถาดใบตองที่เตรียมไว้แล้วนำกรวยใบตองวางปิดด้านบนกระทงจัดวางบนพานให้สวยงาม

คำสำคัญ : บายศรี

ที่มา : 253/1 หมู่ 1

รวบรวมและจัดทำข้อมูล : นักศึกาษา รหัส 5912206


https://arit.kpru.ac.th/ap/local/?nu=pages&page_id=1101&code_db=DB0019&code_type=002

บายศรีสู่ขวัญ
บายศรีสู่ขวัญ

การบายศรีสู่ขวัญทำขึ้นเพื่อเรียกขวัญให้กลับมาอยู่กับตัว อวยพรให้อยู่เย็นเป็นสุข อายุมั่นขวัญยืน เจริญก้าวหน้าประสบโชคชัย ปลอบประโลมจิตใจให้เข้มแข็งมั่นคงปราศจากความหวาดกลัว เดินทางก็ให้ปลอดภัย

เผยแพร่เมื่อ 16-03-2018 ผู้เช้าชม 4

กระทงดอกไม้กับธูปเทียนแพร
กระทงดอกไม้กับธูปเทียนแพร

ในการจัดวางเครื่องสักการะที่กระทำกันอยู่ในปัจจุบัน พบว่ามีการจัดวางสิ่งของที่ไม่ถูกต้อง ซึ่งอาจเกิด จากความไม่รู้จริงของผู้จัด รวมทั้งผู้ดูแลพิธีการก็เป็นได้ในการจัดวางสิ่งของเครื่องสักการะผิดที่ผิดทาง นั้น จึงกลับกลายเป็นการสื่อแทนความหมายที่ไม่เป็นมงคลแก่ผู้ปฏิบัติ ดังนั้น ทางสำนักพระราชวังจึงได้ออกเอกสารแนะนำเกี่ยวกับการจัดแท่นพิธีถวายสักการะพระบรม รูปสมเด็จพระบูรพมหากษัตริย์ธิราชเจ้า เมื่อเดือนเมษายน พุทธศักราช 2522 โดยระบุว่า เครื่อง ราชสักการะดอกไม้ธูปเทียนแพที่ถูกต้องและเป็นสิริมงคล นั้นต้องเรียงลำดับ โดยเริ่มจากแพเทียน จะอยู่ล่างสุด วางธูปแพเหนือแพเทียน และวางกระทงดอกไม้บนสุดเหนือแพธูป แต่ที่มักจะทำกัน ผิดๆ คือ จัดวางแพเทียนอยู่เหนือแพธูป ซึ่งจะใช้ในงานอวมงคล คือ งานศพเท่านั้น

เผยแพร่เมื่อ 16-03-2018 ผู้เช้าชม 3

 บายศรี  1 ชั้น
บายศรี 1 ชั้น

บายศรี เป็นของสูงเป็นสิ่งที่มีค่าของคนไทย ตั้งแต่โบราณมาจนถึงปัจจุบันนับตั้งแต่เกิดจะจัดพิธีสังเวยและทำขวัญในวาระต่างๆ ซึ่งจะต้อง มีบายศรีเป็นสิ่งสำคัญในพิธีนั้นๆ ซึ่งเป็นศาสนพิธีของพราหมณ์ ในโบราณมีการเรียกพิธีสู่ขวัญ ว่า บาศรี เหตุที่เรียกว่า บาศรี เนื่องมาจากเป็นพิธีสำหรับ บุคคลชั้นเจ้านายผู้ใหญ่ทำกัน จึงมีคำว่า บา อยู่ด้วย “บา” ในภาษาโบราณอีสานใช้เป็นคำนำหน้าเรียกเจ้านาย เช่น บาท้าว บาบ่าว บาคราญ เป็นต้น ส่วนคำว่า ศรี หมายถึงผู้หญิงและสิ่งที่เป็นสิริมงคล บาศรี จึงหมายถึง การทำพิธีที่เป็นสิริมงคลแต่ปัจจุบันนี้ คำว่า บาศรี ไม่ค่อยนิยมเรียกกันแล้ว มักนิยมเรียกว่า บายศรี เป็นส่วนมาก 

เผยแพร่เมื่อ 16-03-2018 ผู้เช้าชม 3

บายศรีฉัตราภรณ์
บายศรีฉัตราภรณ์

ประกอบตัวบายศรี 7 ชั้นรูปทรงเรียวแหลมไร้ขนาดให้ปลายกลีบเป็นเส้นโค้งสวยงามจัดลงในชาม

เผยแพร่เมื่อ 16-03-2018 ผู้เช้าชม 7

บายศรีพรหมประกาศิต
บายศรีพรหมประกาศิต

บายศรีพรหมมีหลายแบบ เช่น บายศรีพรหม บายศรีพรหมสี่หน้า บายศรีพรหมประกาศิต ฯลฯ อาจมีชื่อเรียกแตกต่างกัน ตามแต่ละท้องถิ่น แต่ก็จะมีลักษณะที่เหมือนกันคือ ต้องมีแม่ ๑๖ นิ้ว จำนวน ๔ ทิศ และลูก ๙ นิ้ว จำนวน ๔ ทิศเหมือนกัน ถึงจะเป็นพรหมสี่หน้า ถ้านับด้านใดด้านหนึ่งก็จะมีจำนวน ๑๖ นิ้ว เหมือนกัน

เผยแพร่เมื่อ 16-03-2018 ผู้เช้าชม 2

ถาดบายศรีใบตองพับสามเหลี่ยม
ถาดบายศรีใบตองพับสามเหลี่ยม

งานประดิษฐ์ดอกไม้ใบตอง เป็นเอกลักษณ์ทางวัฒนธรรมของไทยที่มีมาช้านาน ใช้ในงานพิธีต่าง ๆ ในสมัยก่อนงานใบตองประดิษฐ์ขึ้นโดยใช้ส่วนประกอบของต่าง ๆ ของต้นกล้วย เช่น ใบกล้วยและกาบกล้วยมาประดิษฐ์เป็นบายศรี กระทงดอกไม้ กระทงลอย พานพุ่ม แจกันดอกไม้ ล้วนมาจากสิ่งที่สามารถสูญสลายได้เองตามธรรมชาติ แม้ว่าในปัจจุบันนี้ กระแสทางเทคโนโลยีเข้ามามีบทบาทในสังคมไทย แต่งานประดิษฐ์จากใบตองเหล่านี้ก็ยังได้รับการสืบทอด และสืบสานงานฝีมือในแขนงนี้ให้คงอยู่สืบไป

เผยแพร่เมื่อ 16-03-2018 ผู้เช้าชม 4

 ถาดใบตองลายพัด
ถาดใบตองลายพัด

งานประดิษฐ์ดอกไม้ใบตอง เป็นเอกลักษณ์ทางวัฒนธรรมของไทยที่มีมาช้านาน ใช้ในงานพิธีต่าง ๆ ในสมัยก่อนงานใบตองประดิษฐ์ขึ้นโดยใช้ส่วนประกอบของต่าง ๆ ของต้นกล้วย เช่น ใบกล้วยและกาบกล้วยมาประดิษฐ์เป็นบายศรี กระทงดอกไม้ กระทงลอย พานพุ่ม แจกันดอกไม้ ล้วนมาจากสิ่งที่สามารถสูญสลายได้เองตามธรรมชาติ แม้ว่าในปัจจุบันนี้ กระแสทางเทคโนโลยีเข้ามามีบทบาทในสังคมไทย แต่งานประดิษฐ์จากใบตองเหล่านี้ก็ยังได้รับการสืบทอด และสืบสานงานฝีมือในแขนงนี้ให้คงอยู่สืบไป

เผยแพร่เมื่อ 16-03-2018 ผู้เช้าชม 2

บายศรีเทพ
บายศรีเทพ

บายศรีเทพ ใช้ในพระราชพิธีต่างๆ สำหรับบวงสรวง เทพ พรหม เทวาอารักษ์ ประกอบด้วยบายศรี เก้าชั้น ทั้งหมด แปดตัว ประดับพานด้วยดอกดาวเรือง กุหลาบและดอกรัก ยอดตัวบายศรีปักด้วยเม็ดโฟม และเข็มหมุด ห้อยอุบะดอกรักประดับยอด ด้วยดอกดาวเรือง และดอกบัว

เผยแพร่เมื่อ 14-03-2018 ผู้เช้าชม 3

บายศรีบัลลังก์
บายศรีบัลลังก์

บายศรีบัลลังก์บรมครู บายศรีบัลลังก์ศิวะ บายศรีบัลลังก์นารายณ์ (ส่วนใหญ่จะทำเป็นรูปพญานาค มี ๕ - ๗ เศียรที่เรียกกันว่า บายศรีพญานาค) บายศรีบัลลังก์พระยาครุฑ บายศรีบัลลังก์ธรรมจักร บายศรีบัลลังก์พระพิฆเนศ บายศรีบัลลังก์จุฬามณี

เผยแพร่เมื่อ 16-03-2018 ผู้เช้าชม 4

บายศรีพานพุ่ม
บายศรีพานพุ่ม

เครื่องบูชาในพิธีทางศาสนา เป็นเครื่องราชสักการะพระบรมราชานุสรณ์ในวันสำคัญของพระมหากษัตริย์ ใช้ถวายพระพรในวันเฉลิมพระชนมพรรษาพระมหากษัตริย์ไทย

เผยแพร่เมื่อ 16-03-2018 ผู้เช้าชม 3