ขันบายศรีไหว้สามังคละ

ขันบายศรีไหว้สามังคละ

เผยแพร่เมื่อ 16-03-2018 ผู้ชม 118

[16.3858304, 99.5097984, ขันบายศรีไหว้สามังคละ]

ข้อมูลทั่วไป

          ลักษณะ

                   ขัน  ภาษาล้านนาหมายถึง   พานของชาวล้านนาถือเป็นของสูง   ในการสักการบูชาบุคคลที่ให้ความเคารพนับถือ คำว่า  ไหว้สา  ตามความหมายของชาวล้านนานั้นหมายถึงไหว้ด้วยความเคารพนอบน้อมซึ่งหมายถึงการให้ความเคารพแก่บุคคลสำคัญ    นอกจากนี้   คำว่า  มังคละ  ยังหมายถึง  ความเป็นสิริมงคลในทางล้านนามี๑๐๘ ประการ  ถือเป็นมงคลสูงสุด  การประดิษฐ์ชุดขันไหว้สามังคละ   ประดิษฐ์ขึ้นตามความเชื่อของชาวล้านนาในเรื่องการยกยอบุคคลสำคัญที่ผู้มอบ ให้การเคารพนับถือ  ซึ่งความหมายขององค์ประกอบของขันมังคละ

มีดังนี้

-บายศรีล้านนาบายศรีเครื่องสักการะล้านนาชนิดหนึ่งจัดเป็นเครื่องสักการะชั้นสูงของชาวล้านนาผู้ใดได้รับถือ เป็นมงคลชีวิต

-สวยดอก สวยดอกเครื่องสักการะอีกประเภทหนึ่งใช้ในการสักการะบุคคลสำคัญนิยมใช้ในทุกเทศกาลของชาวล้านนา

-น้ำอบ เครื่องหอมที่ชาวล้านนานิยมใช้ในเทศกาลต่างๆถือเป็นน้ำที่สูงคุณค่าควรแก่การบูชา

-น้ำต้นและสลุง   น้ำต้น(คนโท)  สัญลักษณ์แห่งความชุ่มเย็นแก่ผู้ที่ได้รับ

-หม้อน้ำ  สัญลักษณ์  แห่งการมีน้ำใจของชาวล้านนาในสมัยโบราน ชาวล้านนานิยม ตั้งไว้บริเวณหน้าบ้านเพื่อให้ผู้เดินทางที่ผ่านไปมาสามารถตักดื่มกิน

-ผ้าต่อง(ผ้าขาวม้า) ชาวล้านนาเชื่อว่าหากมีงานสำคัญการได้ให้ผ้าใหม่ แล้วผู้นั้นจะสะอาดหมดจดดังนั้นการมอบ ผ้าใหม่  ถือเป็นมงคลยิ่งแก่ผู้ให้และผู้รับ

          การใช้งาน

                     บายศรีมีไว้สำหรับบูชาพระ ,เทพ หรือสิ่งศักดิ์สิทธิ์ที่เราเคารพนับถือและสำหรับตั้งโชว์หรือให้เป็นของขวัญของที่ระลึกเพื่อความเป็นสิริมงคลแก่ชีวิตแก่ผู้ให้และผู้รับทั้งยังเป็นการอนุรักษ์บายศรีแบบดั้งเดิมไม่ให้สูญหาย

คำสำคัญ : บายศรี

ที่มา : 253/1 หมู่ 1

รวบรวมและจัดทำข้อมูล : นักศึกาษา รหัส 5912206


https://arit.kpru.ac.th/ap/local/?nu=pages&page_id=1063&code_db=DB0019&code_type=002

Google-Scholar : ระบบสารสนเทศภูมิศาสตร์เพื่อ เชื่อมโยงระบบฐานข้อมูลในจังหวัดกำแพงเพชร

ขันหมากเบ็ง

นิยมนำดอกหมากเบ็งมาสักการบูชาพระพุทธรูปตามถ้ำ หมากเบ็งนิยมทำชั้นในภาคอิสาน

เผยแพร่เมื่อ 16-03-2018 ผู้เช้าชม 139

บายศรีเทพโบราณ

บายศรีทำจากใบตองสดม้วนลูกและพับกลีบตามแบบโบราณ ยอดประดับดอกบัว/ดาวเรือง

เผยแพร่เมื่อ 16-03-2018 ผู้เช้าชม 154

บายศรีพรหมประกาศิต

บายศรีพรหมมีหลายแบบ เช่น บายศรีพรหม บายศรีพรหมสี่หน้า บายศรีพรหมประกาศิต ฯลฯ อาจมีชื่อเรียกแตกต่างกัน ตามแต่ละท้องถิ่น แต่ก็จะมีลักษณะที่เหมือนกันคือ ต้องมีแม่ ๑๖ นิ้ว จำนวน ๔ ทิศ และลูก ๙ นิ้ว จำนวน ๔ ทิศเหมือนกัน ถึงจะเป็นพรหมสี่หน้า ถ้านับด้านใดด้านหนึ่งก็จะมีจำนวน ๑๖ นิ้ว เหมือนกัน

เผยแพร่เมื่อ 16-03-2018 ผู้เช้าชม 311

บายศรีปากชาม แบบที่ 3

บายศรีปากชามค่อนข้างจะเป็นบายศรีที่มีความสำคัญมากเลยล่ะ เพราะส่วนใหญ่แล้วบายศรีประเภทอื่น ๆ ก็มักจะมีแม่แบบมาจากตัวบายศรีปากชามเลย หรือจะให้เข้าใจกันง่าย ๆ คือ ตัวบายศรีปากชามนั้นเป็นแม่แบบให้แก่บายศรีอื่น ๆ นั่นเอง โดยตัวบายศรีปากชามมักจะถูกล้อมรอบไปด้วยใบตองจับจีบเป็นรูปร่างต่าง ๆ ตกแต่งอยู่รอบ ๆ มีกรวยใบตองม้วนตั้งอยู่บนกลางองค์บายศรี บนยอดกรวยเองก็มีไข่ต้มและดอกไม้ประดับประดาอยู่เต็ม ภายในกรวยม้วนเองนั้นก็มีการบรรจุข้าวตอกและดอกไม้อยู่ภายใน และมีการตั้งตัวบายศรีไว้บานปากชามงาม ๆ จึงเป็นที่มีของชื่อว่าบายศรีปากชาม แต่ถ้าไม่สามารถที่จะหาชามรูปงามมาเพื่อใส่ตัวบายศรีได้เลย

เผยแพร่เมื่อ 16-03-2018 ผู้เช้าชม 184

บายศรี 2 ชั้น

บายศรีเป็นงานประดิษฐ์ศิลป์โบราณของไทยที่รวมเอางานฝีมือและความเชื่อเข้าด้วยกัน ช่างไทยโบราณประดิดประดอยรูปแบบของบายศรีแต่ละแบบแต่ละชนิดเพื่อการใช้งานในพิธีมงคลต่างๆ บายศรีโบราณใช้ใบตองเป็นหลักออกแบบเป็นรูปร่างรูปทรงต่างๆ เพื่อให้เหมาะสมและถูกต้องกับพิธีการที่จะกระทำ นอกจากการใช้ในงานพิธีต่างๆแล้วบายศรีของไทยยังมีการประดับประดาตกแต่งไว้อย่างงดงาม จนถือเป็นเอกลักษณ์งานศิลป์รูปแบบไทยโดยเฉพาะ

เผยแพร่เมื่อ 16-03-2018 ผู้เช้าชม 525

บายศรีคชพักตร์ แบบที่1

บายศรีคชพักตร์ เป็นบายศรีที่นิยมใช้กันมาตั้งแต่โบราณ ของตัวบายศรีพับด้วยกลีบหน้าช้าง เพื่อประกอบตัวบายศรี 7 ชั้นเรียงซ้อนกัน โดยจัดวางกีบใหญ่สุดอยู่ด้านหลัง กีบเล็กสุดอยู่ด้านหน้า ไล่ขนาดให้ไปกี่เป็นเส้นโค้งสวยงาม และนุ่งผ้านุ่งชายธงสามชั้น ม้วนกรวยเกลี้ยงใส่ข้าวสุกปากหม้อปลายยอดเสียบไข่ต้มวางตรงกลางชาม

เผยแพร่เมื่อ 16-03-2018 ผู้เช้าชม 408

บายศรีปัญญาพร

ตัวบายศรีพับด้วยกลีบหน้านาคประกอบตัวบายศรี 9 ชั้นกรวยบายศรีม้วนกรวยเกลี้ยงเย็บกลีบดอกกุหลาบตกแต่งบายศรีด้วยดอกคัตเตอร์เชียงใหม่สีชมพูหรือสีม่วงดูสดใสสวยงาม

เผยแพร่เมื่อ 16-03-2018 ผู้เช้าชม 574

บายศรีสู่ขวัญ

การบายศรีสู่ขวัญทำขึ้นเพื่อเรียกขวัญให้กลับมาอยู่กับตัว อวยพรให้อยู่เย็นเป็นสุข อายุมั่นขวัญยืน เจริญก้าวหน้าประสบโชคชัย ปลอบประโลมจิตใจให้เข้มแข็งมั่นคงปราศจากความหวาดกลัว เดินทางก็ให้ปลอดภัย

เผยแพร่เมื่อ 16-03-2018 ผู้เช้าชม 152

บายศรีตอ

เป็นบายศรีที่ใช้ต้นกล้วย เป็นแกนกลาง ใช้รัดด้วยบายศรี เป็นชั้นหนึ่ง บนยอด จะใส่กระทง หมาก พลู บุหรี่ ของหวาน

เผยแพร่เมื่อ 16-03-2018 ผู้เช้าชม 816

บายศรี 1 ชั้น

บายศรี เป็นของสูงเป็นสิ่งที่มีค่าของคนไทย ตั้งแต่โบราณมาจนถึงปัจจุบันนับตั้งแต่เกิดจะจัดพิธีสังเวยและทำขวัญในวาระต่างๆ ซึ่งจะต้อง มีบายศรีเป็นสิ่งสำคัญในพิธีนั้นๆ ซึ่งเป็นศาสนพิธีของพราหมณ์ ในโบราณมีการเรียกพิธีสู่ขวัญ ว่า บาศรี เหตุที่เรียกว่า บาศรี เนื่องมาจากเป็นพิธีสำหรับ บุคคลชั้นเจ้านายผู้ใหญ่ทำกัน จึงมีคำว่า บา อยู่ด้วย “บา” ในภาษาโบราณอีสานใช้เป็นคำนำหน้าเรียกเจ้านาย เช่น บาท้าว บาบ่าว บาคราญ เป็นต้น ส่วนคำว่า ศรี หมายถึงผู้หญิงและสิ่งที่เป็นสิริมงคล บาศรี จึงหมายถึง การทำพิธีที่เป็นสิริมงคลแต่ปัจจุบันนี้ คำว่า บาศรี ไม่ค่อยนิยมเรียกกันแล้ว มักนิยมเรียกว่า บายศรี เป็นส่วนมาก 

เผยแพร่เมื่อ 16-03-2018 ผู้เช้าชม 588