![]()
ลายกากบาทแต่งริบบิ้น (ผ้าปักมือ)
เผยแพร่เมื่อ 28-05-2025 ผู้ชม 274
[16.7553695, 98.3842016, ลายกากบาทแต่งริบบิ้น (ผ้าปักมือ)]
ลายกากบาทแต่งริบบิ้น (ผ้าปักมือ)
นส.รานี ธันยาปภานิจ
ที่อยู่ 152 หมู่ 10 ตำบลมหาวัน อำเภอแม่สอด จังหวัดตาก
เบอร์โทร 089 151 3312
ประวัติความเป็นมา
“ลายกากบาทแต่งริบบิ้น” เป็นลายที่คนรุ่นใหม่นำลายปักกากบาท มาผสมผสานกับเทคนิคกันด้นผ้าริบบิน ทำให้ได้ลายผ้าใหม่ที่มีความสวยงามทันสมัย แปลกตา
คำสำคัญ : ลายกากบาทแต่งริบบิ้น (ผ้าปักมือ)
ที่มา : สมาคมแม่บ้านมหาดไทย. (2565). หนังสือ ๗๖ จังหวัดร้อยดวงใจสืบสานผ้าเอกลักษณ์ไทยดำรงไว้ในแผ่นดิน ลายผ้าเอกลักษณ์ประจำจังหวัด. กรุงเทพฯ: บริษัทอมรินทร์พริ้นติ้งแอนด์พับลิชชิ่ง จำกัด (มหาชน).
รวบรวมและจัดทำข้อมูล : กาญจนา จันทร์สิงห์
สำนักวิทยบริการและเทคโนโลยีสารสนเทศ มาหาวิทยาลัยราชภัฏกำแพงเพชร. (2568). ลายกากบาทแต่งริบบิ้น (ผ้าปักมือ). สืบค้น 12 พฤศจิกายน 2569, จาก https://arit.kpru.ac.th/ap2/local/?nu=pages&page_id=2335&code_db=610007&code_type=TK007
Google search
ลายเมล็ดแตง (ผ้าทอมือ) ประวัติความเป็นมา แสดงถึงวิถีชีวิตบนผ้าทอสื่อถึงการประกอบอาชีพดั่งเดิมของบรรพบุรุษการทำไร่หมุนเวียนบนพื้นที่สูงในไร่จะปลูกข้าว แตงกวา ฟักทอง และผักอื่น ๆ อีกมากมาย โดยไม่ใช้สารเคมีไว้เพื่อบริโภคในครัวเรือนและบางครั้งอาจแลกเปลี่ยนกันบ้างในบางโอกาสจึงคิดลายผ้าเป็นเมล็ดฟักทอง เมล็ดแตง
เผยแพร่เมื่อ 26-05-2025 ผู้เช้าชม 279
“ลายผ้าปักม้ง” มีที่มาจากลายปักโบราณของชนเผ่าม้งตำบลมหาวัน อำเภอแม่สอด ซึ่งต้นตระกูลได้ย้ายถิ่นฐานมาจากดอยป่าหวาย อำเภอพบพระ มายาวนานหลายชั่วอายุคน จ้านวน 2 ลาย คือ “ลายก้นหอย” ภาษาม้ง เรียกว่า “กั๊งกือ” และ “ลายกลีบย้อย” หรือภาษาม้งเรียกว่า “ไดปราย” ต่อมาภายหลังสตรีชาวม้งทุกช่วงวัยซึ่งมีความถนัดในการปักผ้าด้วยมือสำหรับใส่เองในงานประเพณีปีใหม่ม้ง จึงได้คิดประดิษฐ์ลายปักใหม่ๆ ขึ้นอีกมากมายมากกว่า 50 ลาย ซึ่งส่วนใหญ่จะได้มาจากการเลียนแบบสิ่งของรอบ ๆ ตัว เช่น ลายผีเสื อ ลายแมงมุม ลายดอกไม้ต่าง ๆ เป็นต้น
เผยแพร่เมื่อ 26-05-2025 ผู้เช้าชม 272
“ลายตีนกบ” การลงลายผ้าขอลบรรพบุรุษส่วนใหญ่ค้นคิดและเล่นลายที่ออกมาจากวิถีชีวิต ความเป็นอยู่ธรรมชาติที่สมบูรณ์ของพื้นที่ การดำรงชีวิตอยู่กับป่าอาหารการกินที่สมบูรณ์ ซึ่งเมื่อถึงฝนแรกของปีจะมีกบ-อึ่ง มากมายออกมาวิถีชีวิตชนบทก็อาศัยสัตว์เหล่านี้เป็นอาหาร ลายนี้ เมื่อปรากฎลงบนลายผ้าแล้วมีความคลายและใกล้เคียงกับตีนกบจึงเป็นที่มาของชื่อลาย
เผยแพร่เมื่อ 26-05-2025 ผู้เช้าชม 209
“ลายดอกดาวเรือง” เป็นลายผ้าปักผสมผสานกับเทคนิคการด้นผ้า ต้องใช้ความสามารถสูง หาคนทำยาก
เผยแพร่เมื่อ 28-05-2025 ผู้เช้าชม 187
ลายราตรี (ผ้าบาติก) ผ้าบาติกลายราตรี เป็นลวดลายที่ถูกออกแบบมาให้สะท้อนถึงความงดงามของบ้านเมืองในท้องถิ่นยามราตรี ที่ยังมีสิ่งก่อสร้างโบราณสถาน สิ่งมีชีวิตในแม่น้ำยามค่ำคืน ถ่ายทอดลงบนผ้า โดยเทคนิคการเขียนเทียนบาติก ใช้สีโทนเย็น เพื่อบ่งบอกถึงเสน่ห์ยามค่ำคืน
เผยแพร่เมื่อ 26-05-2025 ผู้เช้าชม 252
“ลายก้นหอยหันออก” เป็นพัฒนาการลายผ้าจากลายก้นหอย ซึ่งเป็นลายดั้งเดิม และได้คิดต่อยอดให้มีลวดลายดอกที่แตกต่างแปลกตา เพื่อเพิ่มลายผ้าปักให้มีมากยิ่งขึ้น จึงได้หันลายก้นหอยหันออก แต่ยังคงเรียงกันเป็นดอกเพื่อความสวยงาม
เผยแพร่เมื่อ 28-05-2025 ผู้เช้าชม 339
“ลายไข่นกกระทา” ผ้าทอมือ อาชีพดั่งเดิมของบรรพบุรุษรองจากการท้าไร่หมุนเวียน คือ การปลูกข้าวโพดในไร่ข้าวโพด ก็จะมีนกกระทามาอาศัยทำรังฟักไข่ทิ้งไว้เป็นจำนวนมาก จึงได้ออกแบบลายผ้าและได้ตั้งชื่อลายนี้ว่าลายไข่นกกระทา
เผยแพร่เมื่อ 26-05-2025 ผู้เช้าชม 283
“ลายขอเจ้าฟ้าฯ” ประยุกต์ ด้วยเป็นที่ซาบซึ้งในพระกรุณาที่สมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าสิริวัณณวรี นารีรัตนราชกัญญา ทรงพระราชทานลายขอเจ้าฟ้าสิริวัณณวรีฯ ทางชนเผ่าม้งจึงได้นำมาประยุกต์กับลายปักมือ ซึ่งสตรีชาวม้งมีความช้านาญด้านการปักผ้าอยู่ด้วยแล้ว และได้นำไปตกแต่งเสื้อผ้าและของใช้ในชีวิตประจ้าวันอย่างหลากหลาย
เผยแพร่เมื่อ 26-05-2025 ผู้เช้าชม 245
“ลายหมากฮอต” การละเล่นงานสีดำของบรรพบุรุษจะมีการละเล่น 2 อย่าง ได้แก่ การละเล่นที่ 1 ราวกระทบไม้ซึ่งใช้เล่นตอน 4 โมงเย็นถึง 6 โมงเย็น จากนั้นจะมีการร้องเพลงส่งดวงวิญญาณเริ่มพิธี 6 โมงถึงตี 5 ของอีกวัน ร้องสลับชาย-หญิงส่วนญาติมิตรที่อยู่ในงานก็จะเล่นการละเล่นที่ 2 คือหมากฮอตเพื่อการอยู่เป็นเพื่อนกับญาติมิตรผู้เสียชีวิต การขึ้นลายนี้ มีลักษณะคลายช่องหมากฮอตจึงเป็นที่มาของชื่อ
เผยแพร่เมื่อ 26-05-2025 ผู้เช้าชม 239
“ลายก้นหอยหันออก” เป็นพัฒนาการลายผ้าจากลายก้นหอย ซึ่งเป็นลายดั้งเดิม และได้คิดต่อยอดให้มีลวดลายดอกที่แตกต่างแปลกตา เพื่อเพิ่มลายผ้าปักให้มีมากยิ่งขึ้น จึงได้หันลายก้นหอยหันออก แต่ยังคงเรียงกันเป็นดอกเพื่อความสวยงาม
เผยแพร่เมื่อ 28-05-2025 ผู้เช้าชม 296
