ลายผ้าปักชาวลีซอ หรือ ลีซู (Lisu)

เผยแพร่เมื่อ 20-05-2025 ผู้ชม 713

[16.2587052, 99.0719558, ลายผ้าปักชาวลีซอ หรือ ลีซู (Lisu)]

ลีซอ ได้ชื่อว่าเป็นเผ่าที่แต่งกายมีสีสันสดใสและหลากสีมากที่สุดในบรรดาชาวเขาทั้งหมค ความกล้าในการตัดสินใจ และความเป็นอิสระชน สะท้อนออกมาให้เห็นจากการใช้สีตัดกันอย่างรุนแรงในเครื่องแต่งกาย ชาวลีซอเรียกตนเองว่า "ลิซู" คำว่า "ลิ" มาจาก "อิหลิ่" แปลว่า จาริต ประเพณีหรือวัฒนธรรม "คน" มีความหมายว่ากลุ่มชนที่มีขนบธรรรมเนียม จารีตประเพณีและมีความภาคภูมิใจในวัฒนธรรรมของตนเอง หากมองในแง่วัฒนธรรมและบุคลิกภาพ อาจกล่าวได้ว่าชาวลีซอ เป็นกลุ่มชนที่รักอิลระ มีระบบจัดการความสัมพันธ์ทางลัยพันธ์สังคมที่ยืดหยุ่น เป็นนักจัดการที่มีประสิทธิภาพ จะไม่ยอมรับสิ่งใหม่โดยไม่ผ่านการเลือกสรร และจะไม่ปฏิเสธวัฒนธรรมที่แตกต่างโดยไม่แยกแยะ ด้วยเหตุนี้เองทำให้ชาวลีซอมีศักยภาพในการรปรับตัวเข้ากับความเปลี่ยนแปลงได้เป็นอย่างดี ขณะเดียวกันก็สามารถธำรงรักษาอัตลักษณ์ของชาติพันธุ์ไว้ได้เช่นกัน

การแต่งกาย
ลักษณะการตกแต่งเสื้อผ้า ส่วนใหญ่เน้นการประดับด้วยแถบริ้วผ้าสลับสี ผ่ตัดปะและเม็ดโลหะเงิน มีการตกแต่งด้วยลายปักบ้างเล็กน้อยบริเวณช่วงต่อระหว่างผ้าคาดเอวกับพู่ห้อย และด้านข้างสายย่ามช่วงต่อกับพู่ที่จะทิ้งชายลงมาทั้ง 2 ด้านเท่านั้น

ลวดลาย
ลักษณะลวดลายพื้นฐานชั่งเป็นที่รู้จักกันดีในกลุ่มผู้หญิงและส่วนใหญ่ เป็นลวดลายที่เกิดจากการใช้แถบริ้วผ้าลลับสีผสมผสานกับลายตัดผ้าปะ ในการตกแต่งคอเสื้อผู้หญิงจะใช้ลายเพียง 2 ลาย คือ อิ๋กิอจะย่า หรือลายริ้วผ้าสลับสี และลายอ๊ะหน่ายือหรือลายเขี้ยวหมา ซึ่งง่ายต่อการปรับให้โค้งไปตามแนวรอบ

การเย็บเป็นไล่ไก่ "สะบอคือแม่แล่"
ลีซอมีความเชี่ยวชาญในการตัดเย็บผ้าเป็นเล็นเล็กๆ ยาวประมาณ 8" - 12" สีสันสดใส เพื่อนำมามัดรวมกัน ติดปลายแต่ละเส้นด้วยกระจุกด้ายเล็กๆสวยงาม เพื่อใช้เป็นพู่ประดับคาดเอวทั้งชาย-หญิง และหมวกผู้หญิง เพื่อสวมใส่ในโอกาสสำคัญ จำนวนไล่ไก่ มัดหนึ่งๆต้องมากกว่า 200 เส้น มิฉะนั้นพู่ประดับจะแกว่งไกวไม่สวยเวลาเคลื่อนไหวเต้นรำ

คำสำคัญ : ลายผ้าปักชาวลีซอ ลีซู

ที่มา : ศูนย์วัฒนธรรมชาวเขาจังหวัดกำแพงเพชร

รวบรวมและจัดทำข้อมูล : กาญจนา จันทร์สิงห์

สำนักวิทยบริการและเทคโนโลยีสารสนเทศ มาหาวิทยาลัยราชภัฏกำแพงเพชร. (2568). ลายผ้าปักชาวลีซอ หรือ ลีซู (Lisu). สืบค้น 16 สิงหาคม 2569, จาก https://arit.kpru.ac.th/ap2/local/?nu=pages&page_id=2292&code_db=610007&code_type=05

Google search

ลายก๊ากื้อ (ก้นหอย)

ก๊ากื้อ เป็นภาษาชนเผ่าม้ง ความหมายในภาษาไทย หมายถึง ก้นหอย เป็นลายหลักที่เป็นเอกลักษณ์ที่โดดเด่น และมีความชัดเจนของชาวม้งในแทบทุกกลุ่ม เป็นลายโบราณดั้งเดิมที่สืบทอสืบทอดมาจากบรรพบุรุษของม้งหลายชั่วอายุคน

เผยแพร่เมื่อ 21-05-2026 ผู้เช้าชม 54

ลายเท้าช้าง

ลายเท้าช้าง เป็นลวดลายที่ถ่ายทอดมาจากบรรพบุรุษ ส่งต่อมาอีกที ทำให้ลวดลายและเอกลักษณ์ที่ปักขี้นเป็นการผสมผสานลวดลาย เพื่อให้เกิดลายผ้าที่สวยงาม

เผยแพร่เมื่อ 14-07-2026 ผู้เช้าชม 13

ลายแมงมุม

ลายแมงมุม เป็นลวดลายที่ถ่ายทอดมาจากบรรพบุรุษ ส่งต่อมาอีกที ทำให้ลวดลายและเอกลักษณ์ที่ปักขี้นเป็นการผสมผสานลวดลาย เพื่อให้เกิดลายผ้าที่สวยงาม

เผยแพร่เมื่อ 14-07-2026 ผู้เช้าชม 10

ลายดอกไม้เล็ก

ลายดอกไม้เล็ก เป็นลวดลายที่ถ่ายทอดมาจากบรรพบุรุษ ส่งต่อมาอีกที ทำให้ลวดลายและเอกลักษณ์ที่ปักขี้นเป็นการผสมผสานลวดลาย เพื่อให้เกิดลายผ้าที่สวยงาม

เผยแพร่เมื่อ 14-07-2026 ผู้เช้าชม 11

ภูมิปัญญาการแต่งกาย : ม้ง

ม้ง หมายถึง อิสระชน เดิมอาศัยอยู่ในประเทศจีน ต่อมาชาวจีนเข้ามาปราบปราม เป็นเหตุให้อพยพลงมาถึงตอนใต้ของจีน และเขตอินโดจีน ในช่วงสงครามโลกครั้งที่ 2 และตอนเหนือของประเทศไทย ประมาณพ.ศ. 2400 โดยมีสองกลุ่มได้แก่ ม้งน้ำเงินและม้งขาว ไม่ชอบให้เรียกว่าแม้ว โดยถือว่าเป็นการดูถูกเหยียดหยาม ประชากรของม้งในประเทศไทย มีมากเป็นอันดับ 2 รองจากกะเหรี่ยง ตั้งถิ่นฐานอยู่ตามภูเขาสูง หรือที่ราบเชิงเขาในเขตพื้นที่จังหวัดเชียงราย พะเยา น่าน เชียงใหม่ แม่ฮ่องสอน แพร่ ลำปาง กำแพงเพชร เลย พิษณุโลก เพชรบูรณ์ สุโขทัย และตาก

เผยแพร่เมื่อ 25-02-2017 ผู้เช้าชม 8,689

ลายดอกไม้เล็ก

เผยแพร่เมื่อ 14-07-2026 ผู้เช้าชม 12

ผ้าปักชาวเมี่ยน จังหวัดกำแพงเพชร

ชาวเมี่ยนมีศิลปะการสร้างสรรค์ลวดลายบนผืนผ้าที่เลืองลือเป็นที่รู้จักและยอมรับในความงดงาม คือ การปักลวดลาย งานปักที่ปรากฏบนผืนผ้าของชาวเมี่ยน แม้ปัจจุบันก็ยังคงพบได้บนผืนผ้าแทบทุกผืนเป็นลวดลายโบราณเอกลักษณ์คงเดิมที่สืบทอดต่อมาจากบรรพบุรุษสมัยโบราณกาล ซึ่งมักมีความเกี่ยวข้องและผูกพันกับตำนานปรัมปรา รวมถึงความเชื่อที่สอดแทรกจากประเพณีวัฒนธรรมประจำชนเผ่าผสมกลมกลืนกับลวดลายที่มาจากธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมรอบตัว ตลอดจนวิถีชีวิตความเป็นอยู่ ไม่ว่าจะเป็นข้าวของเครื่องใช้ในครัวเรือน สัตว์ป่าน้อยใหญ่ รวมถึงพืชพรรณต่างๆ ด้วยความประณีตและเป็นเลิศในฝีมือ

เผยแพร่เมื่อ 27-06-2022 ผู้เช้าชม 4,236

ลายตื้อตั้วตือ หรือ ก้นหอยมีหาง

ตื้อตั้วตือ เป็นภาษาชนเผ่าม้งที่ใช้เรียกชื่อลักษณะของสายที่ดูคล้ายลายก้นหอย ที่บริเวณส่วนกลางลำตัวมีลักษณะแหลมยื่นออกไปเหมือนลูกศร มองดูแล้วคล้ายกับก้นหอยมีหางแหลม จึงเรียกขานลักษณะลวดลายเช่นนี้ว่าก้นหอยมีหาง เป็นลวดลายที่บรรพบุรุษของชนเผ่าม้งมีจินตนาการ ประยุกต์มาจากลายก้นหอยนั่นเอง

เผยแพร่เมื่อ 21-05-2026 ผู้เช้าชม 54

ลายดอกไม้เล็ก

ลายดอกไม้เล็ก เป็นลวดลายที่ถ่ายทอดมาจากบรรพบุรุษ ส่งต่อมาอีกที ทำให้ลวดลายและเอกลักษณ์ที่ปักขี้นเป็นการผสมผสานลวดลาย เพื่อให้เกิดลายผ้าที่สวยงาม นิยมนำลายผ้าปักไปประดับเสื้อผ้าของผู้หญิง และผู้ชาย

เผยแพร่เมื่อ 01-07-2026 ผู้เช้าชม 20

ลายดอกไม้เล็ก

เผยแพร่เมื่อ 14-07-2026 ผู้เช้าชม 8