ลายผ้าปักชาวลั๊วะ หรือ ละว้า (Lua)
เผยแพร่เมื่อ 20-05-2025 ผู้ชม 454
[16.2587052, 99.0719558, ลายผ้าปักชาวลั๊วะ หรือ ละว้า (Lua)]
ลั๊วะ หรือ ละว้า (Lua) เป็นชนชาติดั้งเดิมที่อาศัยอยู่ตามบริเวณลุ่มแม่น้ำสาละวินและแม่น้ำโขง มีอยู่กระจัดกระจายในตอนใต้ของจีน พม่า ลาว และตอนเหนือของไทย เชื่อว่าเป็นชนชาติที่เป็นเจ้าของดินแดนลุ่มแม่น้ำปิงก่อนที่ชนชาติไทยจะเข้ามาครอบครองในเวลาต่อมาจากข้อมูลในปี 2545 ลัวะอาศัยอยู่ใน 8 จังหวัด คือ เชียงใหม่ เชียงราย แม่ฮ่องสอน สุพรรณบุรี อุทัยธานี เลย ลำปาง และกำแพงเพชร ชาวลัวะส่วนใหญ่ในปัจจุบันได้ผสมกลมกลืนกับชาวไทยจนยากที่จะสามารถแบ่งได้ชัดเจน ที่ยังเหลืออยู่ที่พอจะสังเกตได้เฉพาะในเขตจังหวัดเชียงใหม่และแม่ฮ่องสอน
ชาวลัวะ
มีขนบธรรมเนียมเครื่องแต่งกายต่างกับชาวเหนือ ผู้ชายนุ่งผ้าพื้นโจงกระเบนหรือโสร่ง ผู้หญิงสวมเลื้อสีดำผ่าอกแขนยาว ปักเป็นแผ่นใหญ่ที่หน้าอกตามแถวกระดุม และแถวรังดุมรอบคอ ปักที่ชายแขนเสื้อตรงข้อมือทั้งสองข้างและที่ได้ตะโพกรอบเอวด้วยดิ้นเลื่อมไหมเงินคล้ายเสื้อขุนนางไทยโบราณ ผ้าซิ่นติดผ้าขาวสลับดำเล็ก ๆ ตอนกลางเป็นริ้วลายชายซิ่นติดผ้าสีดำ กว้างประมาณ 1 ศอก เสื้อของผู้ชายอย่างเดียวกันกับผู้หญิง แต่ไม่ปักดอกที่คอเสื้อและชายเสื้อเครื่องแต่งกายดังกล่าวนี้ปัจุบันไม่ใช้กันแล้ว หันมานิยมเสื้อเชิ้ตแขนยาว ผ้าอกกลาง การเกงจินธรรรมดา แต่ผู้ชายที่นุ่งผ้ากระโจงกระเบนยังมีอยู่บ้าง
เอกลักษณ์ของผ้าปักชาวลัวะ
ลายผ้าปักชาวลั๊วะ มีเอกลักษณ์และศิลปะการสร้างลวดลายบนผืนผ้าของเผ่าลั้วะ มีลักษณะเด่น คือ ทอแน่น และหนา เหมาะสำหรับการนุ่งในพื้นที่ที่มีอากาศหนาวเย็น นอกจากนี้ยังสามารถช่วยป้องกันอันตรายจากของมีคมได้ นอกจากนี้ยังมีการการทอด้วยลวดลายตกแต่งสวยงาม มีการปักเข้ามาผสมผสานเมื่อมีการตัดเป็นเสื้อ ผ้าทอผู้ชาย มักจะใช้สีแดงเป็นหลัก ส่วนผู้หญิงมักจะใช้สีดำ แดง เหลืองเป็นหลัก แต่ปัจจุบันมีการใช้สีเคมีมากขึ้น ทำให้มีการใช้สีอื่น ๆ เข้ามาแทรกร่วมด้วย จึงมีสีสันที่สดใสร่วมสมัยมากขึ้น
คำสำคัญ : ลายผ้าปักชาวลั๊วะ ละว้า
ที่มา : ศูนย์วัฒนธรรมชาวเขาจังหวัดกำแพงเพชร
รวบรวมและจัดทำข้อมูล : กาญจนา จันทร์สิงห์
สำนักวิทยบริการและเทคโนโลยีสารสนเทศ มาหาวิทยาลัยราชภัฏกำแพงเพชร. (2568). ลายผ้าปักชาวลั๊วะ หรือ ละว้า (Lua). สืบค้น 10 สิงหาคม 2569, จาก https://arit.kpru.ac.th/ap2/local/?nu=pages&page_id=2290&code_db=610007&code_type=05
Google search
จุดเริ่มต้นของการก่อตั้งกลุ่ม เกิดจากความเสื่อมถอยของภูมิปัญญาท้องถิ่นหัตถกรรมเครื่องเงิน ซึ่งช่างฝีมือและคนในท้องถิ่นเริ่มหันไปประกอบอาชีพอื่น ทำให้หัตถกรรมเครื่องเงินในท้องถิ่นลดน้อยลง ในการอนุรักษ์และสืบสานมรดกชิ้นนี้ขึ้น จึงจัดกิจกรรมส่งเสริม พัฒนาเครื่องเงิน ในโอกาสจัดงาน ชาวเขาเผ่าเย้า หรือเมี้ยน ที่เราไปสัมภาษณ์การทำเครื่องเงินเพื่อประดับชุดผู้หญิงของเขาอยู่ที่บ้านเขาน้อย หมู่ที่ 1 ตำบลคลองลานพัฒนา อำเภอคลองลาน จังหวัดกำแพงเพชร ซึ่งนิยมสร้างบ้านบริเวณที่ลาดชันตามไหล่เขา ผู้หญิงชาวเย้า จะแต่งตัวด้วย เครื่องเงินที่งดงามมาก มีน้ำหนักหลายกิโลกรัม แต่ละชุดจะมีมูลค่าของเครื่องเงินนับแสนบาท จึงทำให้ชายชาวเขา เป็นช่างที่ทำเครื่องเงินได้งดงามมากและหลากหลายรูปแบบมาก
เผยแพร่เมื่อ 06-02-2017 ผู้เช้าชม 1,596
โหร่วซรั้ว เป็นภาษาชนเผ่าม้งภาษาไทยหมายถึงผักกูดใช้เรียกลายปักผ้าโบราณดั้งเดิมที่สืบทอดกันมานับตั้งแต่ครั้งบรรพบุรุษของชนเผ่าม้งลักษณะการเรียกชื่อเป็นไปตามลักษณะเด่นของ ลวดลายที่มีความโค้งงอสวยงามละม้ายคล้ายความโค้งอ่อนตามธรรมชาติของยอดผักกูดซึ่งเป็นผัก พื้นบ้านชนิดหนึ่งที่รับประทานได้ชาวม้งจึงนิยมนำลายโหร่วชรั้วหรือลายผักกูดมาสร้างสรรค์เป็นลวดลายประดับบนเครื่องแต่งกายทั้งชายและหญิง
เผยแพร่เมื่อ 21-05-2026 ผู้เช้าชม 53
ลายแมงมุม เป็นลวดลายที่ถ่ายทอดมาจากบรรพบุรุษ ส่งต่อมาอีกที ทำให้ลวดลายและเอกลักษณ์ที่ปักขี้นเป็นการผสมผสานลวดลาย เพื่อให้เกิดลายผ้าที่สวยงาม
เผยแพร่เมื่อ 14-07-2026 ผู้เช้าชม 6
ลายดอกไม้ เป็นลวดลายที่ถ่ายทอดมาจากบรรพบุรุษ ส่งต่อมาอีกที ทำให้ลวดลายและเอกลักษณ์ที่ปักขี้นเป็นการผสมผสานลวดลาย เพื่อให้เกิดลายผ้าที่สวยงาม
เผยแพร่เมื่อ 14-07-2026 ผู้เช้าชม 8
ลายดอกไม้เล็ก เป็นลวดลายที่ถ่ายทอดมาจากบรรพบุรุษ ส่งต่อมาอีกที ทำให้ลวดลายและเอกลักษณ์ที่ปักขี้นเป็นการผสมผสานลวดลาย เพื่อให้เกิดลายผ้าที่สวยงาม
เผยแพร่เมื่อ 14-07-2026 ผู้เช้าชม 13
ลายดอกไม้เล็ก เป็นลวดลายที่ถ่ายทอดมาจากบรรพบุรุษ ส่งต่อมาอีกที ทำให้ลวดลายและเอกลักษณ์ที่ปักขี้นเป็นการผสมผสานลวดลาย เพื่อให้เกิดลายผ้าที่สวยงาม
เผยแพร่เมื่อ 14-07-2026 ผู้เช้าชม 6
ลายก้นหอย เป็นลวดลายที่ถ่ายทอดมาจากบรรพบุรุษ ส่งต่อมาอีกที ทำให้ลวดลายและเอกลักษณ์ที่ปักขี้นเป็นการผสมผสานลวดลาย เพื่อให้เกิดลายผ้าที่สวยงาม
เผยแพร่เมื่อ 14-07-2026 ผู้เช้าชม 8
ลายกากบาท เป็นลวดลายที่ถ่ายทอดมาจากบรรพบุรุษ ส่งต่อมาอีกที ทำให้ลวดลายและเอกลักษณ์ที่ปักขี้นเป็นการผสมผสานลวดลาย เพื่อให้เกิดลายผ้าที่สวยงาม
เผยแพร่เมื่อ 14-07-2026 ผู้เช้าชม 11
ชาวเขาเผ่าเย้า หรือเมี้ยน ที่เราไปสัมภาษณ์การทำเครื่องเงินเพื่อประดับชุดผู้หญิงของเขาอยู่ที่บ้านเขาน้อย หมู่ที่ 1 ตำบลคลองลานพัฒนา อำเภอคลองลาน จังหวัดกำแพงเพชร ซึ่งนิยมสร้างบ้านบริเวณที่ลาดชันตามไหล่เขา ผู้หญิงชาวเย้า จะแต่งตัวด้วย เครื่องเงินที่งดงามมาก มีน้ำหนักหลายกิโลกรัม แต่ละชุดจะมีมูลค่าของเครื่องเงินนับแสนบาท จึงทำให้ชายชาวเขา เป็นช่างที่ทำเครื่องเงินได้งดงามมากและหลากหลายรูปแบบมาก
เผยแพร่เมื่อ 25-02-2017 ผู้เช้าชม 1,440
เอกลักษณ์และศิลปะการสร้างลวดลายบนผืนผ้าของผ้าทอกระเหรี่ยง มีลักษณะเป็นผ้าทอหน้าแคบ ลักษณะลายเป็นสีเหลี่ยมขนมเปียกปูน รูปแบบต่าง ๆ ลายดอกไม้ ลายเส้นตรง ลายกากบาท ผสานกันเทคนิคและภูมิปัญญาที่สั่งสมและถูกถ่ายทอดสั่งสอนมาจากบรรพบุรุษ สืบต่อกันมาหลายชั่วอายุคน ทั้งเทคนิคการมัดหมี่ จก ขิด และยกดอก ผ้าทอของชนเผ่ากระเหรี่ยงจึงมีความงดงาม โดดเด่นด้วยสีสันที่หลากหลาย หากเราเห็นผืนผ้าที่มีเอกลักษณ์เช่นนี้เราก็สามารถรับรู้ได้ทันทีว่า นี่คือผ้าทอของชนเผ่ากระเหรี่ยง
เผยแพร่เมื่อ 20-05-2025 ผู้เช้าชม 423